niedziela, 23 sierpnia 2026

Powrót mainstreamowego antychrysta chapter 2

     Nie przywykłem pisać o muzyce. Mimo, że słucham jej sporo, to nigdy nie czułem się choć trochę kompetentny do wyrażania opinii na jej temat publicznie. Aczkolwiek fascynuje mnie fenomen Briana Warnera, szerzej znanego jako Marylin Manson. Fascynuje, bowiem jest to jeden z najbardziej kontrowersyjnych artystów być może w historii, który do mainstreamu przepchnął na pewien czas niezwykłą stylistykę nie tylko muzyczną (dla owego mainstreamu), ale przede wszystkim wizualną. Brutalną, dziwaczną, a przede wszystkim niepokojącą. Pamiętam jak dziś, gdy w telewizji emitowano niesławny teledysk "Sweet Dreams" (fenomenalny cover piosenki Eurythmics), kiedy to mając góra 12 lat byłem przerażony tym co zobaczyłem i jeszcze przez wiele lat nie byłem w stanie obejrzeć całości. Dopiero po prawie dwóch dekadach, gdy taka muzyka stała się moją codziennością, nadrobiłem zaległości. I powiem szczerze, iż niektóre z jego teledysków wciąż budzą pewnego rodzaju niepokój. A jeszcze bardziej dziwi mnie fakt, iż na przełomie wieków to wszystko było w mainstreamie! To były naprawdę dziwne czasy. Ciekawe co takiego będzie dziwić ludzi za następne 20-30 lat (strzelam, że z pewnością Fagata).

    Pomijając jednak tę dziwność, obrzydliwość i wariactwo, była to ze wszech miar sztuka, i to całkiem niezła. Doceniam ją po latach, tę pomysłowość oraz odwagę. Dlatego co jakiś czas wracam do tego szaleńca, Marilyna Mansona. No właśnie, szaleńca. Nie skończyło się bowiem na jego sztuce, kontrowersje wytwarzał także poza nią. Do dziś są głośne jego wywiady, w których nie gryzł się w język. Dziś może już to nie robi aż takiego wrażenia, ponieważ przywykliśmy do tego, że celebryci mówią co im ślina na język przyniesie. Jednak bliskim scancelowania MM był w 1999 roku po masakrze w liceum Columbine, gdy media, społeczeństwo oraz wymiar sprawiedliwości szukały kozłów ofiarnych, zamiast szukać prawdziwej winy. Oberwało się głównie wszelakiej popkulturze, w tym grom i omawianemu muzykowi. Po czasie jasnym było, że oskarżenia wysnuto na podstawie fałszywych lub źle zinterpretowanych poszlak. Przez lata opinia publiczna stonowała, tak samo jak sam Manson. I to w niemal w każdej sferze - od afer, po muzykę, a na image'u kończąc. W 2007 roku zespół o tej samej nazwie wydał płytę "Eat Me, Drink Me", która była zupełnie inna niż dotychczas, co nie spotkało się z aprobatą wielu fanów. Album miał zupełnie inny ton i atmosferę, dominował wręcz balladowy, romantyczny i gotycki klimat. Ja natomiast właśnie od tej płyty zacząłem słuchać MM. Wypływająca z niemal każdej nuty melancholia idealnie trafiła w moje złamane nastoletnie serce. I trafia do dziś po prawdzie. Od tamtej pory stałem się nie tyle fanem, co miłośnikiem jego muzyki, lecz dawkowałem sobie ją powoli, dlatego wciąż nie mam obsłuchanej całej dyskografii.

    W 2021 wylało się szambo. Była narzeczona Mansona, Evan Rachel Wood, oskarżyła go o nadużywania seksualne. Za ciosem poszło kilka innych kobiet i zaczęły się dochodzenia. Nie śledziłem tego na bieżąco, były to czasy świetlności ruch #metoo, więc co chwilę wybuchała podobna afera, dlatego nie chcę wyciągać wniosków z krótkiego artykuły z wikipedii, wg której praktycznie nic Mansonowi nie udowodniono. Choć nie przeczę, że z daleka wygląda trochę to jak sprawa Gonciarza, czyli grupa kobiet znalazła sobie łatwy cel i odpowiedni moment na atak, przy okazji manipulując faktami, opinią społeczną i domniemanymi ofiarami. Z drugiej strony to Marilyn Manson - czy trzeba więcej dodawać? Nie mnie oceniać, jednak jako że sąd wyroku skazującego nie wydał (nie było nawet rozprawy z ławą przysięgłych, na którą pewnym momencie MM nalegał), nie zamierzam cancelować piosenkarza. I chyba do podobnych wniosków doszła znaczna większość jego fanów, bowiem cichaczem, acz niemal bezproblemowo i z coraz większym sukcesem Marilyn wrócił na scenę. W Polsce jego koncerty wyprzedają się wręcz ekspresowo!

    Powrócił także z dwiema płytami (lub jedną podzieloną na dwie części jeśli wierzyć tytułom tychże) na przestrzeni dwóch lat. Najnowsza z tego roku towarzyszy od kilkunastu dni i muszę powiedzieć, że ją polubiłem. Nie wgniotła mnie w fotel, ale jest tam wszystko, za co lubię muzykę MM. Melancholia, nihilistyczne teksty, rytm, ale także pazur i agresja. "One Assassination Under God - Chapter 2" koresponduje ze znaną mi twórczością artysty, zwłaszcza z uwielbianym przeze mnie albumem "Eat Me, Drink Me". Nie wgłębiałem się zbyt mocno w warstwę liryczną, lecz czuć w nich wyrzucenie tlących się emocji z ostatnich kilku lat, które z pewnością były łatwe dla Mansona, niezależnie ile było w nim winy. Zwłaszcza utwór "All The Vilest Things" wydaje odpowiedzią na te oskarżenia, niemalże osobisty list do byłej narzeczonej. Nie jest to jednak płyta wybitna, na kilka słabszych momentów. Są to głównie elementy, które starają się brzmieć nieco bardziej współcześnie. Nie ma tego jednak wiele na szczęście. Jest solidnie, tak jak w "Chapter 1", a to świadczy, że czeka nas jeszcze muzyki tego kontrowersyjnego artysty. Jak sam śpiewa: "You tried your best/To destroy me/Don't want revenge/'Cause you only made me stronger/'Cause you only made me stronger". I nie są to tylko puste słowa. Facet wrócił z większą popularnością, solidnymi płytami oraz dawną formą fizyczną.




czwartek, 13 sierpnia 2026

7 lat i 30 tomów później, czyli Kaczogród w ujęciu Carla Barksa

     W popkulturze istnieje sporo serii, które łączą różne pokolenie. Gwiezdne Wojny, Władca Pierścieni czy Dangeons & Dragons to przykłady oczywiste. Do tej puli dorzuciłbym kacze (i mysze) komiksy Disneya. W Polsce zasięg ich był ograniczony przez czerwoną kurtynę, więc dopiero w latach 90. zaczął się szał na Donalda i spółkę. Lecz na szeroko pojętym Zachodzie kaczomania trwała do dekad. A zapoczątkował ją w latach 40. Carl Baks, tworząc przy okazji jedną z najbardziej ikonicznych postaci w całej historii popkultury - Sknerusa McKwacza. Ten dziobaty fantastyliarder miał być tylko jedną z wielu jednorazowych postaci występujących w przygodach Donalda oraz jego siostrzeńców. Jednak stary bogacz zrobił taką furorę, że zaczął pojawiać w kolejnych historyjkach, aż stał się ulubieńcem nie tylko czytelników, ale także, a raczej przede wszystkim, samego Barksa. Nie ma jednak sensu przybliżać postać Sknerusa, gdyż każdy choć minimalnie zainteresowany popkulturą zna tego kaczora. 

    Popełniam ten wpis z powodu zakończenia potężnej, bo liczącej trzydzieści tomów pełnej kolekcji komiksów stworzonych przez Carla Barksa w uniwersum Kaczogrodu. Seria ukazywała bite siedem lat i byłem z nią od początku. Jest to koniec pewnej epoki, podczas której co kilka miesięcy trafiała w moje dłonie sentymentalne historie, które czytałem w dzieciństwie na łamach "Kaczora Donalda". Wtedy nie rozróżniałem autorów, lecz Barks był jednym z moich ulubionych rysowników oraz scenarzystów. Fabuły pisał zwariowane oraz wypełnione przygodami rodem z kina nowej przygody jeszcze przed wynalezieniem tego gatunku. Najwięcej frajdy sprawiały mi te znane kadry przepełnione nostalgią, ale i te mi nieznane również dawały sporo radości. Oczywiście trafiały potknięcia, jak te z okropną personą jaką bywa Daisy, a pod koniec kolekcji zaczynałem nieco być zmęczony powtarzalnością motywów. Kolekcja ta jest też zbyt długo, aby ją powtarzać, choć liczę, że kiedyś to zrobię choćby do moich ulubionych lat, czyli 40. i 50. Mimo swojej gigantycznej objętości sądzę, że każdy szanujący się kaczkofan powinien chociaż raz zapoznać się z tą serią, jeśli ma taką możliwość. Choć moim numerem uno zawsze będzie Don Rosa (o którym kiedyś coś skrobnę, bo wypadałoby odświeżyć jego kolekcję), to wpływ Barksa nie tyle na komiksy, co całą popkulturę jest niezaprzeczalny. W dodatku jego życiorys jest całkiem inspirujący, bowiem dla Disneya zaczął rysować dopiero po czterdziestce, a tworzył niemal do końca swego długiego (dożył niemal setki) życia. Carl Barks to niezaprzeczalnie legenda.




piątek, 7 sierpnia 2026

Nie podoba się, to nie kupuj

 Jestem niesamowicie zaskoczony jak bardzo wciągnąłem się w książkę, która jest de facto o wszystkim i o niczym, na pierwszy rzut oka chaotyczna, lecz na drugi całkiem sprytnie poukładana, dzięki czemu rozdziały można czytać wyrywkowo.

Smuggler był dla mnie, jak i chyba dla każdego stałego czytelnika tej gaze... tego czasopisma znaczy się, legendą. Dla wielu irytującą, dla większości, wydaje mi się, inspirującą. Jako nastolatek byłem zafascynowany jego ciętym piórem, sposobami, jakimi wyjaśniał mniej lub bardziej (z reguła mniej) rozgarniętych pisujących listy. Jego tożsamość była skrywana przez niemalże trzy dekady, choć w pewnym momencie większość domyślała się kim imć jest (ja sam od wielu stawiałem na Mac Abrę, bez snucia intryg w internecie, po prostu najbardziej pasował).

Jestem stałym czytelnikiem CD-Action bite 20 lat (pamiętam mój pierwszy zakupiony numer, z okładki krzywo patrzył się bohater gry "Prey", a było to w roku 2006),lecz od ponad dekady nie ekscytuję się nowym numerem (a uwierzcie, potrafiłem wręcz niezdrowo się ekscytować). Podczas lektury "Nie podoba się..." wróciła do mnie ta młodzieńcza ekscytacja, a raczej pamięć do niej. Przypomnieli się mi się dawni redaktorzy, ci kultowi, jak i ci nieco zapomniani. W tamtym czasie (głównie 2006-2012) w pewien sposób żyłem w uniwersum redakcji, interesowałem się nimi jak dzisiejsza młodzież jutuberami czy tiktokerami. Nie wszystko wtedy wyłapałem, dużo działo się zza kulisami, które to Smuggler lekko w tej książce uchylił. Np. pamiętam konflikt autora z EGM, przeze mnie bardzo lubianego, bo recenzował uwielbiane wtedy przeze mnie przygodówki (i robił to stylowo). Trochę smutno mi było, że dwóch lubianych przeze mnie redaktorów ma jakąś spinę, a jako, że nie czytałem bloga EGM'a, to nie miałem pojęcia o skali konfliktu. Smuggler wyciąga niektóre brudy, co dla niektórych może być niesmaczne, ale osobiście nie jestem zdania, że o zmarłym należy mówić dobrze lub wcale, a na pewno nie po latach po jego zgonie. Wydaje mi się, że podszedł do tego uczciwie często zaznaczając, iż jest wyłącznie jego opinia, aczkolwiek nie skupiał się na krytyce. Cóż, EGM był osobą ciekawą, nieszablonową, inteligentną, ale przy tym niesamowicie trudną.

Podsumowując: spodziewałem się takiej sobie opowiastki jak to drzewiej było, ot takie niewinne dojenie fanów, jak to było w przypadku publikacji "Chwile chwały i przypały" (ok, to był ewidentny skok na kasę biorąc pod uwagę stosunek ceny do zawartości). A dostałem historię życia (a raczej jej konkretny wycinek, bo w sumie nadal nic nie wiem o jego żonie) człowieka, który ukształtował pokolenie graczy w Polsce, a na pewno mnie, jako gracza, a trochę też jako człowieka, bo dzięki CDA romansowałem z dziennikarstwem. Jest to też zbiór tony anegdot nie tylko z CDA, ale także z absurdów PRL-u, wściekłego kapitalizmu lat 90., o dziwnych i ciekawych ludziach (rozwaliła mnie historia o Mareczku). No, jest tego multum, a wszystko to okraszone gawędziarskim stylem Smugglera. Ok, pod koniec jest trochę zapchaj dziury w postaci przepisów czy lekkich truizmów życiowych, ale i to doceniam. Nie jest to książka dla każdego, lecz dla specyficznego czytelnika (czytaj: wieloletniego fana pisma CDA) jest to pozycja wręcz obowiązkowa. Dla reszty to będzie raczej dziwna ciekawostka.